ئەکرەم ساڵح
پرسی پرۆژەیاسای بوجەی گشتیی عێراق و دیاریکردنی شایستە داراییەکانی هەرێمی کوردستان، بەردەوام یەکێک بووە لە ئاڵۆزترین و هەستیارترین دۆسیە ئابووری و سیاسییەکانی نێوان هەولێر و بەغدا. ئەم پرسە تەنها ژمارە و هاوکێشەی دارای نیە ، بەڵکو ئاڕاستەی داهاتووی پەیوەندییەکانی نێوان حکومەتی هەرێم و حکومەتی فیدراڵ دیاری دەکات.
لەگەڵ ئامادەکردنی ڕەشنووسی بوجەی ٢٠٢٧، سەرنجەکان جارێکی تر ڕوویان لە بەغدایە ، تاکو ڕوون بێت ئایا کابینەکەی عەلی زێدی بە نیەتێکی سیاسیی نوێوە بەرەو چارەسەری ڕیشەیی و بنەڕەتیی کێشە هەڵواسراوەکان هەنگاو دەنێت، یاخود هەمان مۆدێلی فشار و پەراوێزخستنی مافە دەستوورییەکانی هەرێمی کوردستان دووبارە دەکاتەوە.
ئەڵبەتە لە ڕووی سیاسییەوە و وەک عورفێک، لەگەڵ تێپەڕاندنی هەر کابینەیەکی نوێ لە عێراق، حکومەتی هەرێمی کوردستان و لایەنە سیاسییەکان کەشێکی گەشبینانە دەخوڵقێنن و دەستپێشخەری دەکەن بۆ پشتیوانیکردنی کابینەکە، بە هیوای گەیشتن بە ڕێککەوتنێکی گشتگیر. بەڵام ئەزموونی ساڵانی ڕابردوو سەلماندوویەتی کە ئەم گەشبینییانە کاتی بوونە ، چونکە هەرکە گفتوگۆکان گەیشتوونەتە سەر پرۆسەی جێبەجێکردن و یەکلاکردنەوەی پرسە ستراتیژییەکان، هاوسەنگییەکان تێکچوون و ناکۆکی و ئاستەنگی نوێ سەریان هەڵداوە.
لە ئێستادا کە بەپێی هەڵسەنگاندنی شارەزایان، بەشێک لە ماف و شایستە داراییەکانی هەرێم لە ڕەشنووسی بوجەی ٢٠٢٧ دا فەرامۆش کراون، سەرۆک وەزیرانی عێراق دەکەوێتە بەردەم دادگەریەکی مێژوویی .
عەلی زێدی کە بەهۆی پاشخانە مەدەنی و بازرگانییەکەیەوە وەک کەسایەتییەکی بێلایەن و نیمچە لیبراڵ تەماشا دەکرێت. وەک لە ماوەی ڕابردوودا هەوڵی داوە ئاڵۆزییە ناوخۆیی و دەرەکییەکان بەرەو ئاستی سفر بباتەوە . ئێستا لەبەردەم تاقیکردنەوەیەکی سەختدایە .
چونکە پرسی بوجەی ٢٠٢٧ دەبێتە سەنگی مەحەک بۆ دەرکەوتنی ڕاستیی نیەت و ستراتیژیی کابینەکەی زێدی بەرامبەر بە هەرێمی کوردستان.
بەڵام ئەگەر بەغدا بیەوێت بوجە وەک ئامرازێکی فشاری ئابووری و سیاسی بۆ لاوازکردن و بەبەردەوامیدان بەوابەستەیی دارایی هەرێم بەکاربهێنێت، بێگومان عێراق ڕووبەڕووی خولێکی نوێی قەیران و ناسەقامگیری دەبێتەوە.
بەڵام لە بەرامبەردا، ئەگەر هەردوولا لەسەر بنەمای دەستوور، شەفافیەتی داهاتە نەوتی و ناونەوتییەکان، و پاراستنی مافی شایستەی هاووڵاتییان بگەنە ڕێککەوتنێکی هاوسەنگی دارایی، ئەوا بوجەی ٢٠٢٧ نەەک تەنها دەبێتە دەروازەیەک بۆ دروستکردنەوەی متمانەی سیاسی، بەڵکو بەردی بناغەی سەقامگیرییەکی درێژخایەنی ئابووری و کۆمەڵایەتی دەبێت لە سەرانسەری عێراقدا.
See less
